解説

発酵技術で生産する界面活性物質：バイオサーファクタント
今知りたいバイオサーファクタントの基礎知識と利用拡大に向けた構造制御技術の最前線

Vol.64 No.3 Page. 135 - 143 (published date : 2026年5月1日)
雜賀 あずさ1, 森田 友岳2, 福岡 徳馬1
  1. 産業技術総合研究所機能化学研究部門バイオケミカル研究グループ
  2. 産業技術総合研究所機能化学研究部門
vol64_3

 

概要原稿

微生物を使った発酵技術で生産する界面活性物質であるバイオサーファクタントについて，その基礎知識や国内外の事業化動向，利用拡大に向けた課題の一つである構造・機能バリエーションの拡充に向けた研究事例を解説する．

リファレンス

  1. 1) バイオサーファクタント勉強会：HP, https://unit.aist.go.jp/ischem/ja/bs_jp/index.html
  2. 2) R. Hausmann, E. Deziel & G. Soberon-Chavez: Front. Bioeng. Biotechnol., 12, 1433035 (2024).
  3. 3) C. B. B. Farias, F. C. G. Almeida, I. A. Silva, T. C. Souza, H. M. Meira, R. da Silva, J. M. Luna, V. A. Santos, A. Converti, I. M. Banat et al.: Electron. J. Biotechnol., 51, 28 (2021).
  4. 4) S. Dierickx, M. Castelein, J. Remmery, V. De Clercq, S. Lodens, N. Baccile, S. L. De Maeseneire, S. Roelants & W. K. Soetaert: Biotechnol. Adv., 54, 107788 (2022).
  5. 5) V. Thakur, P. Baghmare, A. Verma, J. S. Verma & S. R. Geed: Bioresour. Technol., 408, 131211 (2024).
  6. 6) B. M. Karamchandani, A. A. Pawar, S. S. Pawar, S. Syed, N. S. Mone, S. G. Dalvi, P. Rahman, I. M. Banat & S. K. Satpute: Front. Bioeng. Biotechnol., 10, 1047279 (2022).
  7. 7) R. D. Matosinhos, K. Cesca, B. A. M. Carciofi, D. de Oliveira & C. J. de Andrade: J. Sci. Food Agric., 103, 37 (2023).
  8. 8) A. M. B. McMahon, M. S. Twigg, R. Marchant & I. M. Banat: Pharmaceuticals, 18, 676 (2025).
  9. 9) S. Liu, S. Gu, Y. Shi & Q. Chen: Food Chem., 431, 137122 (2024).
  10. 10) P. C. Bertuso, C. A. Marangon & M. Nitschke: Microorganisms, 10, 1860 (2022).
  11. 11) A. Saika & T. Fukuoka: J. Am. Oil Chem. Soc., 102, 413 (2024).
  12. 12) A. Saika, T. Fukuoka, S. Yamamoto, T. Sugahara, A. Sogabe & T. Morita: Heliyon, 10, e39789 (2024).
  13. 13) D. Takahashi & K. Toshima: J. Oleo Sci., 73, 539 (2024).
  14. 14) Y. Nakamichi, A. Saika, M. Watanabe, T. Fujii & T. Morita: Front. Bioeng. Biotechnol., 11, 1243595 (2023).
  15. 15) S. Jezierska, S. Claus & I. Van Bogaert: FEBS Lett., 592, 1312 (2018).
  16. 16) K. M. Saerens, L. Saey & W. Soetaert: Biotechnol. Bioeng., 108, 2923 (2011).
  17. 17) K. Ciesielska, S. L. K. W. Roelants, I. N. A. Van Bogaert, S. De Waele, I. Vandenberghe, S. Groeneboer, W. Soetaert & B. Devreese: Appl Microbiol Biotechnol, 100, 9529 (2016).
  18. 18) S. L. Roelants, K. Ciesielska, S. L. De Maeseneire, H. Moens, B. Everaert, S. Verweire, Q. Denon, B. Vanlerberghe, I. N. Van Bogaert, P. Van der Meeren et al.: Biotechnol. Bioeng., 113, 550 (2016).
  19. 19) I. N. Van Bogaert, D. Buyst, J. C. Martins, S. L. Roelants & W. K. Soetaert: Biotechnol. Bioeng., 113, 2644 (2016).
  20. 20) S. L. K. W. Roelants, S. Bovijn, E. Bytyqi, N. de Fooz, G. Luyten, M. Castelein, T. van de Craen, Z. J. Diao, K. Maes, T. Delmulle et al.: Biotechnol. Biofuels Bioprod., 17, 113 (2024).
  21. 21) A. Chebbi, A. Franzetti, F. Formicola, T. G. Ambaye, F. H. Gomez, B. Murena, E. De Marco, T. Beltrani, S. Sbaffoni & M. Vaccari: J. Clean. Prod., 367, 133088 (2022).
  22. 22) N. He, T. Wu, J. Jiang, X. Long, B. Shao & Q. Meng: Colloids Surf. B Biointerfaces, 157, 317 (2017).
  23. 23) A. Wittgens & F. Rosenau: Appl. Microbiol. Biotechnol., 102, 8175 (2018).
  24. 24) A. Wittgens, B. Santiago-Schuebel, M. Henkel, T. Tiso, L. M. Blank, R. Hausmann, D. Hofmann, S. Wilhelm, K. E. Jaeger & F. Rosenau: Appl. Microbiol. Biotechnol., 102, 1229 (2018).
  25. 25) A. W. Zanotto, A. Valerio, C. J. de Andrade & G. M. Pastore: Appl. Microbiol. Biotechnol., 103, 8647 (2019).
  26. 26) R. Aoki, E. Kumagawa, K. Kamata, H. Ago, N. Sakai, T. Hasunuma, N. Taoka, Y. Ohta & S. Kobayashi: Commun. Chem., 8, 17 (2025).


本文はトップページからログインをして頂くと表示されます。